Leita ķ fréttum mbl.is
Embla

Ķrland er nefnilega jašarbyggš

Įsamt Spįni, og eflaust fleiri žjóšum ķ Evrópu sem nota Evru er Ķrland skilgreint sem jašarbyggš. Žeirra efnahagslķf lżtur öšrum lögmįlum en efnahagslķf miš Evrópu sem peningamįlastefna Evrópska Sešlabankans viršist helst taka miš af. Žaš žżšir aš Evran żkir efnahagssveiflur Ķra og Spįnverja. Sveiflurnar, sem įšur gįtu komiš fram ķ veikari pundi koma žvķ fram annarsstašar.

Ętli Ķslandiš blįa flokkist meš hinum jašarbyggšunum ķ Evrópu? eša meš miš Evrópu? Eša ętli Ķslandiš sé ķ sérflokki sem handan jašarbyggš ?


mbl.is Ķrar fleygi evrunni
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Eru žeir ekki meš Evru?

Er kannski mįliš aš į Spįni er samsetning efnahagslķfsins önnur en ķ miš evrópu? Er Spįnn kannski jašarbyggš ķ henni Evrópu? Slį žį sveflurnar ķ efnahagnum śt ķ atvinnuleysi ķ staš veikingar į gjaldmišlinum (pesetanum gamla)?

Hvernig ętli Spįnverjum gangi aš komast śt śr žessum žrengingum įn žess aš geta fellt gjaldmišilinn?

Kannski getum viš lęrt af žeim sunnanmönnum, og kannski er žaš hvernig į ekki aš gera!


mbl.is Efnahagshruniš į Spįni
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Heimilunum ķ landinu gert kleift aš standa ķ skilum meš erlend hśsnęšislįn

Ķtilefni umręšu um greišslujöfnun erlendra hśsnęšislįna,  sem ašeins er fariš aš bera į ķ samfélaginu įkvaš ég aš setja inn ķ bloggheima grein sem ég og félagi Ragnar Sęr skrifušum ķ Moggann ķ lok sķšasta  įrs.  Sķšan žį hef ég įsamt vaskri sveit manna ķ Ķslandsbanka unniš aš śtfęrslu žessara hugmynda.  Śtfęrslum sem hafa rataš inn į borš SFF,  hinna bankanna og aš lokum stjórnvalda.

Žaš er žvķ aš snśa hlutum į haus aš saka Birnu og Ķslandsbanka um aš eigna sér annara banka tillögur. 

 Įšur birt ķ Mogganum 18. desember 2008.:

 


  • Žak į endurgreišslu erlendra hśsnęšislįna.
  • Gengissveifla fęrš frį greišslunni yfir į lįnstķmann

Hver er vandinn?

Erlend hśsnęšislįn eru meš žeim „ósköpum”  aš lįnsfjįrhęš og žar af leišandi greišslubyrši sveiflast eftir žróun gengis!  Žetta hefur haft afgerandi įhrif į bęši eignastöšu og greišslugetu fólks sem hefur tekiš slķk lįn til fjįrmögnunar ķbśšahśsnęšis. 

Lįntakendur erlendra hśsnęšislįna hafa metiš hęttuna į falli krónunnar į móti įvinningi af lęgri vöxtum ķ erlendri mynt og komist aš žeirri nišurstöšu aš lęgri vextir vegi žyngra en hugsanlegt gengisfall. 

Nś er komin upp sś staša aš gengiš hefur falliš miklu meira en nokkurn óraši fyrir. Fall krónunnar hefur haft žau įhrif į stöšu erlendra hśsnęšislįna og greišslubyrši aš til vandręša horfir.  

Dęmi eru um aš greišslubyrši hafi rśmlega tvöfaldast frį įrsbyrjun til dagsins ķ dag žó aš heldur hafi dregiš śr, nś eftir aš krónan styrktist aš nżju.

Hvaš er til rįša? 

Tvö śrręši hafa veriš kynnt til sögunnar. Bęši śrręšin eru til skamms tķma.  Annarsvegar aš frysta lįniš ķ 4 mįnuši,  žar sem greišandi greišir hvorki vexti né afborganir ķ 4 mįnuši og hinsvegar frestun ķ 6 mįnuši,  žar sem greišandi greišir einungis vexti og afborgunum er frestaš.  Bęši žessi śrręši hafa žann kost aš gefa greišendum andrśm į mešan krónan er mjög veik, enda hafa greišendur erlendra hśsnęšislįna nżtt sér žessi śrręši ķ talsveršu męli.

Vandinn sem skapast vegna ofangreindra leiša er tvķžęttur.  Ķ fyrsta lagi  eru žęr tķmabundnar.  Hvaš gerist aš žeim tķma lišnum,  sérstaklega ef gengiš hefur ekki styrkst til mikilla muna? Į aš fresta/frysta lįnin aftur?  Ķ öšru lagi hafa žęr ķ för meš sér skertar greišslur til bankanna,  sem žar meš eiga erfišara um vik aš uppfylla hlutverk sitt og skyldur.

Lausnin er Teygjulįn.

Til aš bregšast viš vandanum höfum viš kynnt skuldbreytingaleiš žar sem sveiflan į gengi krónunnar er lįtin koma fram ķ lįnstķmanum ķ stašinn fyrir greišslubyršinni.  

TeygjuSveiflaEf greišsla var įšur 120 žśsund į mįnuši,  sjį skżringamynd.  Žį gęti hśn veriš komin ķ 220 žśsund nśna.  Meš žvķ aš miša viš tiltekna gengisvķsitölu vęri hęgt aš įkveša aš greišslan yrši t.d. 168 žśsund krónur į mįnuši.  Greišslufjįrhęšin yrši fest og žannig sett žak į greišslu hvers gjalddaga.

Į hverjum gjalddaga er greišslunni rįšstafaš inn į gjaldfallna vexti og afgangurinn notašur til aš greiša eins mikiš inn į höfušstólinn og hęgt er.  Mismunurinn į milli upphaflegrar afborgunar og žess sem greitt er inn į höfušstólinn er fęrt į nżjan gjalddaga aftan viš lįniš,  lįniš er ķ raun teygt ķ annan endann.

Žegar gengiš hefur styrkst aš nżju žį hękkar hlutfall höfušstólsgreišslunnar til samręmis . Žį er sķšasta afborgun lįnsins TeygjuTaflalękkuš og sį hluti fęršur fram. Lįniš styttist sem žvķ nemur.

Į įrinu 2009 gęti dęmiš litiš svona śt fyrir heimili,  sem voru įšur meš lįn aš fjįrhęš 20 milljónir og hefur hękkaš upp ķ tęplega 36 milljónir króna og greišslubyršin žannig hękkaš um 80%.  Įrlegur afgangur vegna lęgri höfušstólsgreišslu gęti numiš rśmlega 600 žśsund krónum.  

Įvinningur fyrir heimilin og bankana!

Annarsvegar er greišendum gert kleift aš standa ķ skilum meš višrįšanlegri og fastri greišslu į gjalddaga og hinsvegar er bönkunum tryggt greišsluflęši til aš geta hafiš lįnastarfsemi aš nżju,  heimilum og fyrirtękjum til hagsbóta. 

Til žess aš tryggja jafnręši mun eigandi bankanna įkvarša višmišunarmörk, t.d. tiltekna gengisvķsitölu. 

Greišslufjįrhęšin sem įkvešin veršur gęti veriš lįtin gilda śt lįnstķmann eša veriš tķmabundin,  til dęmis ķ 5 įr.

Ķ öllu falli žarf aš gęta aš žvķ aš greišslufjįrhęšin dugi aš lįgmarki fyrir vöxtum.

Fyrir hverja og hversu mikiš er hęgt aš lękka greišslubyršina?

Erlend hśsnęšislįn bankanna eru ekki jafngreišslulįn (Annuitet) eins og t.d. verštryggšu hśsnęšislįnin frį Ķbśšalįnasjóši. Erlendu lįnin eru meš jöfnum afborgunum ž.a. į hverjum gjalddaga er greidd sama erlenda fjįrhęšin ķ afborgun.  Žetta hefur žaš ķ för meš sér aš heildargreišslan į gjalddaga er mismunandi vegna žess aš vaxtagreišslan er hęst į fyrri hluta lįnstķmans og fer svo lękkandi śt lįnstķmann vegna lękkandi höfušstóls.   Vegna jafnra afborgana er afborganahlutinn į fyrri hluta lįnstķmans talsvert hęrri en į jafngreišslulįnum (Annuitet) til sama lįnstķma.  Žetta skapar svigrśm til aš lękka greišslu į hverjum gjalddaga sem nemur hluta eša allri afborgunni.

Žetta śrręši gerir meirihluta greišenda erlendra hśsnęšislįna kleift aš lękka greišslubyršina verulega,  sérstaklega er žetta įhugavert fyrir žį sem eru meš lįn til styttri tķma og į lįgum vöxtum,  sem ég hygg aš sé meirihluti greišenda erlendra hśsnęšislįna. 

Tryggja žarf jafnręši mešal heimila ķ landinu žannig aš žeir sem ekki rįša viš aš greiša lįgmarksgreišslu žrįtt fyrir ofangreinda skuldbreytingu geti notiš annarra og žį sértękari śrręša.  


Hver var kjarnageta fjįrmįlageirans?

Žegar fyrirtęki nęr einstökum įrangri byggist hann oftast į einstakri kjarnagetu žess til aš nį samkeppnisforskoti og ķ kjölfariš yfirburšastöšu į markaši.  Stöšu sem svo hjįlpar žvķ aš nį yfir mešalaršsemi til langs tķma,  sem aftur hjįlpar žvķ aš višhalda stöšu sinni.

Ķ žessu ljósi er įhugavert aš velta fyrir sér hvaša kjarnagetu bankarnir Ķslensku réšu yfir.  Var žaš žekking starfsmanna?  Stuttar bošleišir į milli manna?  Einsakur fyrirtękjabragur,  er byggšist į sér Ķslenskum ašstęšum og hefšum?  Var žaš ašgangur forrįšamanna bankanna aš ódżru fjįrmagni?

Glitnir taldi aš bankinn hefši eitthvaš fram aš fęra ķ Orkugeiranum og ķ Sjįvarśtveginum.  žessa nįlgun byggši bankinn į Ķslenskum veruleika,  žar sem žessar tvęr atvinnugreinar eru rótgrónar hér og žvķ hęgt aš gera rįš fyrir aš mikil séržekking sé til stašar ķ samfélaginu.  Stjórnendur bankans vildu meina aš hęgt vęri aš yfirfęra žessa žekkingu į fjįrmįlagerninga,  aš bankinn gęti selt aš hann byggi yfir kjarnagetu er fęlist ķ žekkingu į hvernig žessir atvinnuvegir virka og hvernig best er aš žjóna žeim meš fjįrmįlažjónustu.

Hinir bankarnir og ķ seinni tķš lķka Glitnir lögšu ekki sérstaka įherslu į skilgreind sviš.  Žvert į móti lögšu žeir įherslu į aš skilgreina heimamarkaši sżna vķšara en bara littla Ķsland og keyptu fyrirtęki ķ almennri fjįrmįlažjónustu į nżjum heimamörkušum sķnum.

Aftur spyr mašur sig:  Į hvaša kjarnagetu byggšu bankarnir žegar žeir mótušu žessa stefnu? Vildu žeir meina aš žeir vęru einfaldlega snjallari en starfandi bankar og fjįrmįlafyrirtęki į śtvķkkušum heimamarkaši?

Žegar öllu er į botninn hvolft – eins og er heldur óžęgilega, bókstaflega stašan ķ dag – žį byggšist kjarnageta bankanna ekki į neinu af žvķ sem aš ofan er nefnt.  Snilli okkar bankamanna er hvorki meiri né minni en annarra snjallra bankamanna.  Sérstaša Ķslensku bankanna fólst ķ slęlegu regluverki og enn slęlegra eftirliti – ekki bara af hendi innlendra stofnana heldur einnig erlendra,  sem į óskiljanlegan hįtt heyktust viš aš skilja samhengi hlutanna.

Žaš er nefnilega ekki hęgt aš ętlast til aš menn vinni į móti ešli sķnu,  allavega ekki hjįlparlaust.  Žaš er t.d. óvinnandi aš kenna ketti aš veiša ekki fugla!  Žaš er ķ ešli kattarins aš veiša – meira aš segja lķka žegar hann hefur ekki lyst į brįšinni.  Ef eigandi kattarins setur ekki bjöllu į hann munu margir saklausir fuglar lįta lķfiš, engum til góšs.  Aš sama skapi er erfitt aš ętlast til žess aš bankamenn hętti aš lįna eša taka į móti innlįnum.  Žaš er ķ ešli žeirra – annars vęru žeir ekki bankamenn!

Žaš er hlutverk stofnana og eftirlitsašila aš setja bjöllu kettina.  ž.e. ef viš metum smįfuglana einhvers.


Hvar er sendiherrann Bjarni

Įšur var žörf en nś er naušsyn

Hvar er upplżsingagjöf til erlendra fjölmišla ?  Hvernig er hęgt aš ętlast til aš erlendir fjölmišlamenn - sem einhverra hluta vegna pikka frekar upp neikvęšar fréttir af śtrįsinni góšu,  mišli "réttum" upplżsingum ef enginn talar viš žį ?

Bjarni Įrmanns lyfti grettistaki ķ kreppunni fyrri meš žvķ aš flakka endalaust į milli landa og tala mįli bankanna og littla hagkerfisins okkar.

Žaš er ekki nóg aš halda fréttamanna fund heima į Ķslandi og senda śt sterķlar fréttatilkynningar.  Žegar stemninginn er oršin eins og hśn viršist vera nśna (Danir mišla engu um Ķsland nema žaš stašfesti žį skošun aš allt sé aš fara til verri vegar,  frekar fyrr en seinna)  Žį veršum viš aš berjast į móti meš öflugri upplżsingamišlun...

Ja.. nema žaš sé eitthvaš til ķ žessu hjį Dönunum....;-) 

 


mbl.is Segir umfjöllun Bųrsen bera vott um ęsifréttamennsku
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Umferš ķ 3d ķ Grķmsey

Var ķ Grķmsey į lengsta degi įrsins.  Hugmyndin aš upplifa mišnętursólina viš heimskautsbaug. Sólin tók ekki vel ķ žį hugmynd og faldi sig ķ skjóli lįgra skżja og noršanįttar.

Viš skošušum fuglalķfiš og sig ķ berg,  sigldum, boršušum,  gengum og hlustušum į fróša og söguglaša menn halda okkur andagtugum ķ kirkjunni,  hįkarlaskśrnum og fjörunni.  Veltum viš steinum og leitušum upprunans ķ félagskaps brottfluttra og forvitinna.

Žaš er sterk upplifun aš vera ķ hóp samženkjandi fólks aš leita,  fręšast og kynnast einhverju sem žaš žrįir, hver į sinn hįtt og hefur hugsaš um og velt fyrir sér um langa hrķš.  Hópurinn veršur svo sterkur ķ upplifuninni.  Ekki skemmir fyrir aš vera undir handleišslu Eyjajarlsins Helga Dan og sveitastjórans Bjarna.

Lokaatrišiš var einmitt bjargsig Bjarna,  sem veršur 77 įra į laugardaginn.  Hann seig ķ bjargiš og viš pķlagrķmarnir horfšum į meš öndina ķ hįlsinum.  

Į mešan į undirbśningi sigsins stóš sat ég ķ Lundahótelinu efst į bakkanum og reyndi aš komast hjį žvķ aš adetta nišur.  Fór aš fylgjast meš fluglagi og umferš ķ bjarginu.  Ég kann nś illa aš greina fuglategundir,  ég er žó nokkuš viss um aš žarna voru Lundar,  Mįvar,  Fżlar og Langvķur (veit žó ekki endilega hver var hvaš...;-)  

Fuglarnir flugu og flugu,  lentu į sillum og tóku flugiš,  sumir svifu į mešan ašrir žurftu aš blaka sżnum stuttu vęngjum ótt og tķtt ķ tķma og ótķma.

Ešli mįls samkvęmt flugu fuglarnir lķka mishratt og ķ žrķvķdd - fóru ekki eftir neinum vegum sem ekki voru,  engin umferšaskilti voru žarna ķ berginu eša hinu frjįlsa lofti viš heimskautsbaug.  Ekki varš ég heldur var viš mikil samskipti į milli fuglanna - sį engan meš heyrnartól og enginn var flugturninn eša umferšaljósinn.

Samt varš enginn įrekstur - aldrei flogiš aftanį eša svķnaš... 

Ég var nįttśrulega bara dagpart į stašnum og mķnar athuganir geta varla talist tölfręšilega marktękar...

Hvernig stendur į žvķ aš viš getum ekki hreyft okkur um ķ tvķvķdd dagpart įn įrekstra į mešan ómenntašir,  mįllausir og próflausir foglar fljśga ķ žrķvķdd alla daga įn žess nokkurntķmann aš lenda ķ umferšaróhappi...

Kannski er žaš bara eyjan góša sem hefur žessi įhrif - held aš umferšaróhöpp séu fįtķš ķ Grķmsey - žó aš žar séu örugglega į žrišja tug bķla og sennilega annaš eins af öšrum fararskjótum (fyrir utan merina Mö ... ) og bara eitt umferšarskilti...

...žar sem vegfarendum er bent į aš ekki meigi hjóla į bryggjunni...

 


Geirnż er nafniš....

Žar sem Geir veršur ašal er ešlilegt aš stjórnin taki nafn sitt af honum.

Žar sem hann į hinsvegar allt sitt undir Ingibjörgu er ekki nema sjįlfsagt aš nafniš kvenkyns...
....til aš minna hann - og okkur į žaš aš stjórnin į lķf sitt undir konu og til aš bęta Ingibjörgu upp missi forsętisrįšuneytisins.

Um leiš og ég vona aš hin kvenlega lķna ķ stjórninni verši til žess aš hin kvenlegu og mjśku velferšamįl verši fyrirferšamikil ķ lausnum hennar, óska ég henni velfarnašar og langlķfis.

Nżtt upphaf ķ umboši Geirs.....

;-)


mbl.is Hlé gert į stjórnarmyndunarvišręšum
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Hį laun ķ fjįrmįlageiranum

Į heimasķšu Kaupžings er ritgerš um višskiptahallann og veršlagningu krónunnar: Vandalaus višskiptahalli  

Į bls 15 er velt upp breytingum į hlutfalli žjónustutekna af landsframleišsu og śtflutningsveršmęti og bent į vaxandi hlutdeild žjónustutekna almennt.  Einnig er fariš yfir įhrif žess aš kaupmįttur ķ fjįrmįlageiranum hefur aukist mest frį 1998 til 2006 eša um 83%.

Leitt eru aš žvķ lķkur aš žróun kaupmįttar ķ fjįrmįlageiranum gęti smitast yfir į ašrar greinar atvinnulķfsins og hefši žennig įhrif į raungengiš.... 

En žaš er ekki įhrif svimandi kaupmįttaraukningar ķ fjįrmįlageiranum į raungengiš sem er athyglisverš,  heldur hitt aš kannski togar žessi žróun ašra geira meš sér.

Fjįrmįlageirinn stušlar semsagt aš aukinni kaupmįttaraukningu atvinnulķfsins ķ heild...

Ętli Vinstri gręnir viti af žessu ?

Ég er aš segja žaš !


Blautur draumur Sósķaldemokratans

Eftir lestur greinar Jón Baldvins og Reykjavķkurbréfiš sem kom ķ kjölfariš hef ég komist aš eftirfarandi nišurstöšu.

Allir skynsamir menn eru jafnašarmenn.  Ašstęšur ķ landi hverju og ķ lķfi hvers og eins hafa sķšan įhrif į žaš ķ hvaša flokki menn finna sér farveg fyrir žessa skynsamlegu afstöšu til lķfs og samfélags.  Einnig hefur saga og kśltśr hvers flokks,  įsamt vali į leištogum hans talsverš įhrif į fylgiš.

Į Noršurlöndum hafa systurflokkar Samfylkingarinnar nįš aš höfša til žessarar skynsömu afstöšu žorra hugsandi manna - og kvenna nįttśrulega.

Į Ķslandi er žaš Sjįlfstęšisflokkur og Samfylking !

Draumur Samfylkingar manna og kvenna um einn stóran jafnašarmannaflokk er ķ raun draumur um nįiš samstarf eša sameiningu viš Sjįlfstęšisflokkinn.

Eftir sitja žį litlir flokkar til hęgri og vinstri įsamt sérframbošum sem koma og fara

Ég er aš segja žaš ! 


Mótorhjól į Reykjanesbraut hinni nżju

Ég tók rśntinn į Skugganum ķ fyrrakvöld.  Vešriš var gott og göturnar aušar.  Skugginn var upp į sitt allra besta nżžrifinn og viljugur (Skugginn er Honda Shadow 1100...)

Ég įkvaš aš kķkja śtķ Hafnarfjörš - ķ Vallarhverfiš til aš fylgjast meš framkvęmdum viš innréttingu į einbżlishśsi nokkru - sem į eftir aš verša geggjaš.

Efri leišin śt ķ fjörš,  ž.e. Reykjanesbrautin er nś tvöfölld,  sem er vęntanlega gert til aš liška fyrir umferš įsamt aš gera vegarspottann öruggari.

Fyrra markmišiš nęst örugglega en žaš sķšar alls ekki eins og brautin er nśna frįgengin.  Žaš er stórhęttulegt aš keyra um nżju akreinina sušur til Hafnarfjaršar į mótorhjóli.  Allt fullt af fręstum vegmerkingum,  malbiksbrśnum og holum.

Žetta žarf aš laga strax - įšur en einhver į tvķhjóla tryllitęki veršur sér į fjörtjóni !

Ég er aš segja žaš !


Nęsta sķša »

Höfundur

sverrir geirdal
sverrir geirdal

Skrifa nú eiginlega aldrei um ekki neitt og þá sjaldan það gerist þá er það óvart

Įgśst 2017
S M Ž M F F L
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31    

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband